Dunglish: 20 typische fouten van Nederlanders in het Engels

„I become a coffee, please.” „We have a lot of fun had.” „How do you call that in English?” Iedereen die in Nederland of Vlaanderen werkt, kent het: Dunglish, het Engels dat klinkt als Nederlands met Engelse woorden erin. Het is vertederend op een verjaardag, maar in een vergadering met internationale collega's kost het je geloofwaardigheid. Het goede nieuws: Dunglish is geen kwestie van te weinig woordenschat. Het zijn vaste gewoonten uit je moedertaal, en gewoonten kun je ombouwen. In dit artikel zie je de 20 typische fouten van Nederlanders in het Engels, verdeeld over uitspraak, woorden en zinsbouw, en een oefenplan om ze af te leren. Wie vooral aan de klank wil werken, vindt in onze gids voor een nauwkeurige Engelse uitspraak nog meer achtergrond.

Wat is Dunglish precies?

Dunglish (ook wel steenkolenengels) is Engels waarin het Nederlands doorschemert. Soms zit het in één woord: eventually gebruiken als je „eventueel” bedoelt. Soms in de zinsbouw: het werkwoord achteraan, zoals in een Nederlandse bijzin. En heel vaak in de klank: een harde /t/ aan het eind van bed, waardoor het klinkt als bet.

Het verraderlijke is dat Nederlanders gemiddeld goed Engels spreken. Je begrijpt bijna alles, je durft te praten, en daardoor merk je je eigen Dunglish niet meer op. Niemand corrigeert je, want de boodschap komt meestal over. Alleen klink je net iets minder professioneel, en af en toe zeg je per ongeluk iets heel anders dan je bedoelt.

Dunglish in je uitspraak: zes klankfouten

De meeste Dunglish hoor je in plaats van dat je hem ziet. Dit zijn de zes klankfouten die bij Nederlandstaligen het vaakst terugkomen.

1. Eindklankverscherping: bed wordt bet

In het Nederlands wordt elke stemhebbende medeklinker aan het eind van een woord stemloos: hond spreek je uit als „hont”. In het Engels maakt dat verschil juist de betekenis. Bed en bet, dog en dock, peas en peace, leave en leaf: zeg je ze allemaal stemloos, dan hoort je gesprekspartner het verkeerde woord. Het trucje: maak de klinker vóór een stemhebbende eindklank iets langer. Bed duurt langer dan bet. Dezelfde gewoonte maakt dat played als plate klinkt; in ons artikel over de uitspraak van -ed in de verleden tijd lees je hoe je dat oplost.

2. W en v door elkaar

De Nederlandse w is geen Engelse /w/. Wij zetten de onderlip licht tegen de boventanden; Engelsen ronden de lippen zonder dat de tanden iets raken, zoals bij een snelle „oe”. Het resultaat is het beruchte „wery vell” voor very well. Daarnaast spreken veel Nederlanders de Engelse v uit als f: very wordt „fery”, view klinkt als „few”. Oefen paren als wine – vine, west – vest en wet – vet, langzaam en met een spiegel erbij.

3. De th als d, t of s

Dis is de ting: de klassieker. Het Nederlands heeft geen /θ/ of /ð/, dus vallen we terug op d, t of s. Bij think → „tink” en three → „tree” verandert de betekenis zelfs. De tongpunt moet tussen of net achter de tanden, met lucht erlangs. Hoe je dat stap voor stap traint, lees je in ons stuk over de th-uitspraak in think en this.

4. Bed en bad klinken hetzelfde

Het Engels heeft een klinker /æ/ die tussen onze e en a in ligt. Nederlanders zeggen vaak dezelfde klank in bed en bad, men en man, said en sad. Doe je mond verder open en trek je mondhoeken iets naar opzij voor bad, man en sad.

5. Klemtoon op de Nederlandse plek

Veel Engelse woorden hebben een Nederlandse tweelingbroer met een andere klemtoon. Daardoor zeggen we ca-te-GO-ry, deve-LOP of ho-TEL op een Nederlandse manier. Let vooral op deze: CATegory, deVELop, COMfortable, INteresting, phoTOGrapher, eCONomy en POlicy. Een verkeerde klemtoon is voor Engelse oren vaak storender dan een verkeerde klinker.

6. Elk woordje even hard

Nederlanders spreken kleine woorden als to, for, and, of en can vaak vol uit. Moedertaalsprekers slikken ze in tot een korte, zwakke klank: a cup of tea klinkt als „a cuppa tea”. Spreek je elk woord even nadrukkelijk uit, dan klink je houterig en ga je ook langzamer luisteren, omdat je die zwakke vormen bij anderen niet herkent.

Dunglish in woorden: false friends die je verraden

False friends zijn woorden die op het Nederlands lijken maar iets anders betekenen. Een paar ervan zijn onschuldig, andere zorgen voor ongemakkelijke stiltes.

• Eventually betekent „uiteindelijk”, niet „eventueel”. Eventueel is possibly of if necessary.
• Actual betekent „werkelijk”, niet „actueel”. Actueel is current of topical.
• Become betekent „worden”, niet „bekomen” of „krijgen”. Vandaar het beroemde „Can I become a steak?” Zeg: Could I have a steak?
• Control betekent vooral „beheersen, sturen”. Iets controleren is check.
• Solicit betekent „werven, om iets verzoeken” en heeft ook een minder nette bijbetekenis. Solliciteren is apply for a job.
• Sympathetic betekent „meelevend”. Iemand die sympathiek is, is nice of likeable.
• Brutal betekent „wreed, meedogenloos”. Een brutaal kind is cheeky.
• Chef is een kok. Je baas is je boss of manager.
• Beamer is in het Engels een BMW. Op kantoor gebruik je een projector.
• Agenda is de lijst met vergaderpunten. Je eigen planning staat in je calendar of diary.

Daarnaast zijn er de letterlijk vertaalde zegswijzen: make a picture (take a picture), do the light out (turn off the light), that's another cook of I always get my sin. Wie meer van zulke valkuilen wil vermijden, kan de Engelse uitdrukkingen die je echt hoort doornemen, want een goede idiom vervangt een slechte vertaling.

Dunglish in je zinnen: tijden, volgorde en toon

De laatste groep fouten zit niet in losse woorden maar in hoe je zinnen bouwt. Vooral deze vier komen steeds terug:

1. Present perfect met een tijdstip. „I have seen him yesterday” is Dunglish. Met yesterday, last week of in 2019 gebruik je de past simple: I saw him yesterday.
2. Since in plaats van for. „I live here since three years” moet worden I have lived here for three years. Since gebruik je alleen met een beginpunt: since 2021.
3. How do you call…? Het is What do you call this in English? of How do you say…?
4. Te direct. Nederlandse directheid vertaalt slecht. „You must send me the file” of „Give me a coffee” klinkt in het Engels bot. Zachter en natuurlijker: Could you send me the file?, Would you mind…?, Could I have a coffee, please? Een Brit die „interesting” zegt, bedoelt soms „slecht idee”; een Nederlander die „interesting” zegt, bedoelt meestal gewoon interessant.

Merk je dat je zinnen eerst in het Nederlands opbouwt en dan vertaalt? Dan ontstaan deze fouten vanzelf. In ons artikel over vloeiend Engels spreken zonder te vertalen in je hoofd lees je hoe je die tussenstap overslaat.

Waarom regeltjes alleen niet genoeg zijn

De meeste Nederlanders kennen de regels allang. Je weet dat eventually „uiteindelijk” betekent en dat je met yesterday geen present perfect gebruikt. Toch glipt het eruit zodra je snel moet praten. Dat komt doordat spreken geen kennis is maar een motorische vaardigheid. In een echt gesprek heeft je brein geen tijd om regels op te zoeken; het pakt het patroon dat het vaakst gebruikt is. En dat is het Nederlandse patroon.

Wil je van je Dunglish af, dan moet je het juiste patroon zo vaak hardop zeggen dat het het nieuwe automatisme wordt. Lezen en invuloefeningen helpen nauwelijks. Hardop nazeggen wél.

Dunglish afleren met shadowing: een plan van 4 weken

Bij shadowing luister je naar een moedertaalspreker en zeg je de zin direct daarna, of zelfs tegelijk, na: met dezelfde klank, klemtoon en melodie. Zo train je oor en mond tegelijk. De basis staat uitgelegd in onze complete gids over de shadowing-techniek. Hieronder een schema dat specifiek op Dunglish is gericht. Reken op 15 tot 20 minuten per dag.

Week 1: hoor je eigen Dunglish

Neem jezelf op terwijl je één minuut vertelt over je werk. Luister terug en turf: stemloze eindklanken, w/v, th, klemtoon. Kies daarna een korte video over typische fouten, zoals deze les over vijf veelgemaakte uitspraakfouten in het Engels, en zeg elke zin drie keer na. Let alleen op klank, niet op snelheid.

Week 2: false friends in context

Losse woordlijstjes vergeet je; zinnen onthoud je. Shadow een verhaal dat met verwarrende woorden speelt, bijvoorbeeld een grappig verhaal over false friends. Schrijf de vijf false friends die jij het vaakst gebruikt op een briefje en maak met elk woord drie eigen zinnen die je hardop zegt.

Week 3: zinsbouw en tijden

Nu de zinnen. Kies een video met alledaagse gesprekken, zoals deze over veelgemaakte fouten in dagelijkse gesprekken. Shadow de zinnen met for en since, met past simple en met beleefde verzoeken. Varieer daarna: verander het tijdstip of het onderwerp en zeg de zin opnieuw.

Week 4: alles samen, op tempo

Werk met langere fragmenten op je eigen niveau. Een complete spreekcursus om veelgemaakte fouten te verbeteren is ideaal om alle patronen te herhalen. Wil je liever materiaal uit de werkwereld, kijk dan bij de video's voor werkende volwassenen of blader door het onderwerp Engels leren. Neem jezelf aan het eind van de week opnieuw op met dezelfde vraag als in week 1 en vergelijk.

Checklist: tien zinnen om op te nemen

Lees deze zinnen hardop, neem jezelf op en luister kritisch. Hoor je ergens Nederlands doorschemeren?

1. We need a bigger bed, not a better bet.
2. Very well, we'll visit the west wing on Wednesday.
3. I think these three things are worth thinking about.
4. The man was sad, but he said nothing.
5. This category is interesting for the economy.
6. Could I have a cup of tea and a sandwich, please?
7. I saw her yesterday, and I've known her for ten years.
8. Eventually, we decided to apply for the job.
9. Could you check the figures before the meeting?
10. What do you call this in English?

Veelgestelde vragen over Dunglish

Moet ik mijn Nederlandse accent helemaal kwijtraken?

Nee. Een licht accent is prima, zolang je verstaanbaar bent en geen verkeerde woorden zegt. Richt je op de fouten die de betekenis veranderen (bed/bet, think/tink, eventually) en op de klemtoon. Dat levert veel meer op dan klinken als een Brit.

Is Dunglish hetzelfde als steenkolenengels?

In de praktijk wel. Steenkolenengels is de oudere, Nederlandse term; Dunglish is de Engelse. Beide gaan over Engels dat letterlijk uit het Nederlands vertaald is.

Hoe lang duurt het om Dunglish af te leren?

De bekendste fouten ben je met dagelijks een kwartier hardop oefenen in vier tot zes weken grotendeels kwijt. Klankfouten zoals eindklankverscherping duren meestal langer, omdat ze dieper zitten. Blijf jezelf daarom regelmatig opnemen.

Laat je Dunglish meten in plaats van raden

Het lastigste aan Dunglish is dat je het zelf niet hoort. Op ShadowingEnglish shadow je duizenden video's per zin, en de AI beoordeelt je uitspraak meteen: per woord en per klank zie je waar je bet zegt in plaats van bed, of waar je w nog een Nederlandse w is. Kies vandaag één video, neem drie zinnen op en kijk welke klanken rood kleuren. Zo ruil je je Dunglish stap voor stap in voor Engels dat klinkt zoals je het bedoelt.