Present perfect continuous

Present Perfect Continuous = have / has + been + -ing. Been hiç değişmez; özneye göre yalnızca have/has değişir.

💡Üç parçanın hepsi gerekir: have/has + been + -ing. Tipik hatalar: been'i atlamak (I have working), been yerine being yazmak (has being working) ya da -ing'i unutmak (has been learn).

1. Geçmişte başlayıp hâlâ süren bir etkinlik — çoğu zaman How long…?, for, since, all day ile

• It's been raining since lunchtime.

  Öğleden beri yağmur yağıyor.

• How long have you been learning English?

  Ne zamandır İngilizce öğreniyorsun?

• Nam has been working for the same company since 2019.

  Nam 2019'dan beri aynı şirkette çalışıyor.

2. Az önce biten ve sonucu hâlâ görülen bir etkinlik

• Your eyes are red. Have you been crying?

  Gözlerin kırmızı. Ağladın mı?

• Sorry I'm so sweaty — I've been running.

  Kusura bakma, ter içindeyim — koşuyordum.

3. Son zamanlarda tekrar tekrar yaptığın bir şey — lately, recently, these days ile

• I've been going to the gym a lot lately.

  Son zamanlarda spor salonuna çok gidiyorum.

• Linh hasn't been sleeping well recently.

  Linh son zamanlarda iyi uyuyamıyor.

Continuous biçim etkinliğin kendisine ve ne kadar sürdüğüne odaklanır; Simple biçim ise sonuca — neyin yapıldığına ya da başarıldığına — odaklanır.

• I've been reading this book for a week. I'm on page 90.

  Bu kitabı bir haftadır okuyorum. 90. sayfadayım. (bitmedi)

• I've read three books this month.

  Bu ay üç kitap okudum. (bir sayı — bitti)

• She's been writing emails all morning.

  Bütün sabah e-posta yazıyor.

• She's written twelve emails this morning.

  Bu sabah on iki e-posta yazdı.

💡Ne kadar / kaç tane olduğunu sayıyorsan (three books, twelve emails, How many…?) → genellikle Simple biçim. Ne kadar süre olduğunu söylüyorsan (for two hours, all day, How long…?) → genellikle Continuous biçim.

know, like, want, believe, belong, have (= sahip olmak) gibi durum fiilleri normalde Continuous biçimde kullanılmaz; bu yüzden ne kadar süre olduğunu söylerken bile Present Perfect Simple kullan.

• I've known Hoa since we were at school.

  Hoa'yı okuldan beri tanıyorum. (have been knowing değil)

• How long have you had your cat?

  Kedin ne zamandır var? (have = sahip olmak)

live, work, study, teach ile iki biçim de doğrudur ve anlamları neredeyse aynıdır. Continuous biçim daha geçici, Simple biçim daha kalıcı duyulabilir.

• We've been living with my parents since March.

  Marttan beri annemlerle birlikte yaşıyoruz. (geçici)

• My grandparents have lived in this village all their lives.

  Büyükannemle büyükbabam bütün hayatları boyunca bu köyde yaşadılar. (kalıcı)

Present Continuous yalnızca bir şeyin olmakta olduğunu söyler. Ne kadar süredir olduğunu eklediğin anda (for, since, How long…?) Present Perfect Continuous gerekir.

• We're waiting for the bus.

  Otobüsü bekliyoruz.

• We've been waiting for the bus for forty minutes!

  Kırk dakikadır otobüsü bekliyoruz! (We are waiting … for forty minutes değil)

💡Türkçede “İki yıldır İngilizce öğreniyorum” dediğimiz için birçok öğrenci “I'm learning English for two years” der. Ama ne kadar süredir olduğunu söylediğin anda İngilizce I've been learning English for two years ister.

• ✗It is raining since this morning.

  ✓It has been raining since this morning.

  since → bir perfect zaman kullan.

• ✗I have been work here since 2020.

  ✓I have been working here since 2020.

  been + -ing.

• ✗He has being working on this project since March.

  ✓He has been working on this project since March.

  have/has + been, being değil.

• ✗I have been studying for this exam since three weeks.

  ✓I have been studying for this exam for three weeks.

  three weeks bir süredir → for.

• ✗I've been knowing her for years.

  ✓I've known her for years.

  know bir durum fiilidir → Simple biçim.

• ✗Did you been exercising lately?

  ✓Have you been exercising lately?

  Soruda have/has öznenin önüne gelir — did kullanılmaz.