Luyện nói tiếng Anh bằng Shadowing qua video: Evolution explains kindness—even when it kills us | Paul Bloom
Chọn chế độ luyện tập
Mỗi chế độ mở một phòng luyện tập toàn màn hình.
45 câu
Nếu các câu quá ngắn hoặc quá dài, hãy bấm Edit để chỉnh sửa.
1
There's an incorrect view of evolution, which is that evolution would drive animals to be selfish,
2
to be uncaring, to be unloving towards others.
3
And any sort of kindness you see, either in the animal kingdom or for humans, is a mystery from an evolutionary standpoint.
4
But that's just wrong.
5
We now know that there's all sorts of ways in which kindness can evolve through natural selection.
6
One way is kin selection.
7
Basically, to the extent other creatures share your genes, it is beneficial for you to help them, to share food with them,
8
to save them if they're in trouble.
9
In any sort of community where everybody's sort of closely related, it's to the animal's benefit to be kind.
10
A second mechanism is called reciprocal altruism.
11
What this means is that if you're in constant contact with somebody else,
12
it can evolve a sort of practical kindness where you help them and they help you in return.
13
And so long as that deal goes back and forth, from a whole-blooded genetic standpoint, it's the sort of thing that could sustain and survive.
14
So it's no mystery for a Darwinian how we can have a sort of circle of kindness
15
that contains those in our family and slightly greater those we are in constant interaction with.
16
But our kindness is bigger than that.
17
Stand on a city street, look confused.
18
If you pick the right city, some people come up to you and say, are you lost?
19
Can I give you a hand?
20
We help strangers.
21
We take care of strangers.
22
We worry about people not merely in our community, but in places thousands of miles away.
23
Many people, many of you, give your resources, your money, your time to help people you aren't related to.
24
Maybe you aren't in your community, but people who need help.
25
There's one puzzle that often comes up, which I think is less of a puzzle than people think it is.
26
And this concerns cases where people say risked your life for a stranger, even sacrificed your life for a stranger.
27
People say, oh, that's not Darwinian, that's not evolutionary, because we should want to reproduce our own genes
28
and why would you destroy your own body to help that body of a stranger who doesn't share your same genes?
29
But I think the thing to keep in mind is what we've evolved isn't behaviors.
30
behaviors, single behaviors that we choose are not the product of evolution.
31
What we've evolved is brains, brains that think certain ways and have certain inclinations.
32
We've evolved the capacity to think of things that evolution could have never anticipated.
33
We're in a world of middle-sized objects like trees and rocks, but we can think of subatomic particles or galaxies.
34
Similarly, we've evolved a morality that's close and that's narrow, that's small.
35
But we're smart enough to have come to the principle of impartiality, some version of the golden rule,
36
some notion that from the standpoint of the universe one person's life is just as valuable as another.
37
From a gut level an injustice done to me is so much worse than an injustice for people I've never heard of.
38
But when I think about it I can appreciate that at the level of principles there's no difference.
39
The injustice done far away is just as severe injustice as if it were done to me.
40
It makes us realize that selfishness and parochialness and racism and sexism and all sorts of biases like that are not inevitable.
41
We have the capacity to override them.
42
I think this is the lesson we learn when we see one person being kind to another,
43
when we see tremendous examples of extraordinary altruism throughout the world.
44
It teaches us that this is not beyond our biological capacity.
45
And armed with this mode of and partial thinking, we've transformed our moral universe.
Tải Ứng Dụng
Mọi thứ bạn cần để nói trôi chảy
Chấm điểm AIChấm từng câu nói
Luyện IPAThành thạo mọi âm
Từ vựngMở rộng vốn từ
Game Từ vựngHọc qua chơi
📺 Cùng kênh
C16
Kids don’t always make you happier. Here’s why people have them anyway. | Paul Bloom
Daily ConversationUniversity StudentsWorking Adults
C11
Would a society based on genetics be… good? | Kathryn Paige Harden
Daily ConversationUniversity Students
C13
Is success genetic? | Kathryn Paige Harden
Daily ConversationUniversity Students
C118
Why successful people set habits, not just goals | Wendy Wood
Daily ConversationUniversity StudentsWorking Adults
C11
Why I’m against empathy | Paul Bloom
Daily ConversationUniversity StudentsWorking Adults
C12
Why schools of the future will be designed with geneticists | Kathryn Paige Harden
Daily ConversationUniversity Students
C11
The lost art of accomplishment without burnout | Cal Newport for Big Think +
Daily ConversationUniversity StudentsWorking Adults
C177
What science can’t answer, according to physicist Jim Al-Khalili | Big Think
Daily ConversationUniversity StudentsWorking Adults
C13
A mind-blowing explanation of symmetry | Frank Wilczek for Big Think
Daily ConversationUniversity StudentsWorking Adults
C11
Why humans believe “everything happens for a reason” | Clay Routledge
Daily ConversationUniversity Students
C12
What happens to your brain when you’re dreaming
Daily ConversationUniversity StudentsWorking Adults
B21
How evolution works, in 54 minutes | Sean B. Carroll: Full Interview
Daily ConversationUniversity StudentsWorking Adults
C16
Your genes affect your education. Here’s why that’s controversial. | Kathryn Paige Harden
Daily ConversationUniversity StudentsWorking Adults
B23
How do elite performers automate their habits? | Wendy Wood
Daily ConversationUniversity StudentsWorking Adults
C13
What if quantum physics could eradicate illness? | Jim Al-Khalili for Big Think
Daily ConversationUniversity StudentsWorking Adults
B25
Hit peak performance with the power of habit | Wendy Wood
Daily ConversationWorking Adults
C11
Why softness beats stress | Giulia Enders
Daily ConversationWorking Adults
C13
Your brain wasn't built to hold this much information | Richard Cytowic
Daily ConversationUniversity StudentsWorking Adults
C13
Who decides what is socially “normal”? | Christine Emba
Daily ConversationUniversity StudentsWorking Adults
C120
Harvard negotiator explains how to argue | Dan Shapiro
Daily ConversationUniversity StudentsWorking Adults
✨ Video gợi ý
C1117
15 câu
Could Humans Evolve Flight?
Daily ConversationUniversity StudentsWorking Adults
C11
150 câu
Why We Can't Save Those We Love
Daily ConversationUniversity StudentsWorking Adults
C11
402 câu
Before We Became the Last Humans:The Lost Species That Once Shared Our World|Prehistoric Documentary
Daily ConversationUniversity StudentsWorking Adults
C12
44 câu
4 Key Lessons from Women Who Run With The Wolves by Clarissa Pinkola Estés
Daily ConversationUniversity StudentsWorking Adults
C11
259 câu
Talk Back: Why Arguing With Yourself Can Help You Flourish
Daily ConversationUniversity StudentsWorking Adults
C11
166 câu
Gen Z's Morality Crisis
Daily ConversationUniversity StudentsWorking Adults
C12
582 câu
You've (Likely) Been Playing The Game Of Life Wrong
Daily ConversationUniversity StudentsWorking Adults
C14
131 câu
The medicine myth | Denis Noble, Nessa Carey, Guy Brown
Daily ConversationUniversity StudentsWorking Adults
C18
48 câu
Gift economy, commodity fetishism, and what we owe each other #capitalism #environment #philosophy
Daily ConversationUniversity StudentsWorking Adults
B2155 câu
Why You Should Talk To Strangers | Kio Stark | English Subtitles
Daily ConversationUniversity StudentsWorking Adults
Từ vựng và ghi chú luyện nói cho bài học này
Bài luyện nói này dựa trên video “Evolution explains kindness—even when it kills us”. Những từ được nhắc lại nhiều nhất trong bài: kindness, stranger, injustice, evolved, evolution. Video này có 30 câu và 652 từ để luyện shadowing. Phần lời nói dài 4:07. Người nói nói với tốc độ tự nhiên, khoảng 158 từ mỗi phút, gần với hội thoại hằng ngày. Chỉ 81% số từ nằm trong 3.000 từ tiếng Anh thông dụng nhất, nên từ vựng khá khó.
Từ vựng quan trọng trong video
15 từ đáng học trong video, kèm phiên âm và nghĩa:
| Từ | Phiên âm | Nghĩa |
|---|---|---|
| kindness danh từ | /ˈkaɪnd.nəs/ | lòng tốt |
| injustice danh từ | /ɪnˈd͡ʒʌs.tɪs/ | sự bất công, bất công |
| gene danh từ | /d͡ʒiːn/ | gen, di tố |
| mystery danh từ | /ˈmɪs.t(ə.)ɹi/ | bí ẩn, huyền bí |
| principle danh từ | /ˈpɹɪn.sɪ.pəl/ | nguyên lí, nguyên tắc |
| stranger danh từ | /ˈstɹeɪnd͡ʒɚ/ | người lạ |
| puzzle danh từ | /ˈpʌzəl/ | sự bối rối, sự khó xử |
| evolutionary tính từ | /ˌiː.vəˈluː.ʃən.ɛɹ.i/ | tiến hóa |
| lesson danh từ | /ˈlɛs.ən/ | bài, bài học |
| narrow tính từ | /ˈnæɹəʊ/ | hẹp, chật hẹp |
| resource danh từ | /ɹɪˈzɔːs/ | tài nguyên |
| merely trạng từ | /ˈmɪəli/ | chỉ, đơn thuần |
| extraordinary tính từ | /ɪksˈtɹɔːrdɪn(ə)ɹi/ | phi thường |
| genetic tính từ | /d͡ʒəˈnɛt.ɪk/ | di truyền |
| sacrifice danh từ | /ˈsæk.ɹɪ.faɪs/ | lễ vật |
Cụm động từ bạn sẽ nghe
| Từ | Nghĩa |
|---|---|
| go back động từ | trở lại |
Ngữ pháp trong video
Những cấu trúc người nói dùng nhiều nhất, kèm đúng cụm từ trong video:
| Cấu trúc | Trong video |
|---|---|
| Thì hiện tại hoàn thành have/has + quá khứ phân từ — việc đã xảy ra nhưng còn liên quan đến hiện tại | we've evolved · I've never heard · we've transformed |
| Câu bị động be + quá khứ phân từ — nhấn vào việc xảy ra, không phải người làm | is called · were done |
| Mệnh đề quan hệ who / which + mệnh đề — thêm thông tin về người hoặc vật | evolution, which is · people who need |
Phát âm cần chú ý
Người nói dùng 14 dạng rút gọn, ví dụ we've, aren't, we're. Hãy nói theo dạng ngắn đúng như bạn nghe.
- Âm “sh” và “zh”: evolution /ˌiːvəˈluːʃ(ə)n/, evolutionary /ˌiː.vəˈluː.ʃən.ɛɹ.i/, interaction /ˌɪn.təˈɹæk.ʃən/, notion /ˈnoʊʃən/, selfish /ˈsɛlf.ɪʃ/
- Từ dài — đặt trọng âm cho đúng: evolution /ˌiːvəˈluːʃ(ə)n/, evolutionary /ˌiː.vəˈluː.ʃən.ɛɹ.i/, extraordinary /ɪksˈtɹɔːrdɪn(ə)ɹi/, biological /ˌbaɪ.əˈlɑ.d͡ʒɪ.kəl/, similarly /ˈsɪm.ə.lə.li/
Những âm người Việt thường gặp khó:
- Cụm phụ âm cuối — đọc đủ từng âm, đừng nuốt âm cuối: evolve /ɪˈvɑlv/, standpoint /ˈstændpɔɪnt/, confused /kənˈfjuːzd/, extent /ɪkˈstɛnt/, transform /tɹænsˈfɔɹm/
- Âm /tʃ/, /dʒ/ và /ʒ/ — tiếng Việt không có, đừng đọc thành “ch” hay “gi”: injustice /ɪnˈd͡ʒʌs.tɪs/, gene /d͡ʒiːn/, stranger /ˈstɹeɪnd͡ʒɚ/, genetic /d͡ʒəˈnɛt.ɪk/, biological /ˌbaɪ.əˈlɑ.d͡ʒɪ.kəl/
- Âm /æ/ — mở miệng rộng hơn âm “e”: standpoint /ˈstændpɔɪnt/, practical /ˈpɹæk.tɪ.kəl/, narrow /ˈnæɹəʊ/, interaction /ˌɪn.təˈɹæk.ʃən/, sacrifice /ˈsæk.ɹɪ.faɪs/
Cách luyện với video này
- Nghe hết video một lần, chưa cần nói, và ghi lại những từ bạn chưa biết.
- Bắt đầu ở tốc độ 0,75×, nói đuổi từng câu, rồi quay lại tốc độ bình thường khi đã quen.
- Ghi âm giọng mình rồi so với bản gốc, chú ý các từ như kindness, injustice, gene.
Phương Pháp Shadowing Là Gì?
Shadowing là kỹ thuật học ngôn ngữ có cơ sở khoa học, ban đầu được phát triển cho chương trình đào tạo phiên dịch viên chuyên nghiệp và được phổ biến rộng rãi bởi nhà đa ngôn ngữ học Dr. Alexander Arguelles. Nguyên lý cốt lõi đơn giản nhưng cực kỳ hiệu quả: bạn nghe tiếng Anh của người bản xứ và lặp lại to ngay lập tức — như một "cái bóng" (shadow) đuổi theo người nói với độ trễ chỉ 1–2 giây. Khác với luyện ngữ pháp hay học từ vựng bị động, Shadowing buộc não bộ và cơ miệng phải đồng thời xử lý và tái tạo ngôn ngữ thực tế. Các nghiên cứu khoa học xác nhận phương pháp này cải thiện đáng kể phát âm, ngữ điệu, nhịp điệu, nối âm, kỹ năng nghe và độ lưu loát khi nói — đặc biệt hiệu quả cho người luyện IELTS Speaking và muốn giao tiếp tiếng Anh tự nhiên như người bản ngữ.