By

by + phương tiện để nói đi lại bằng gì: by car, by bus, by train, by plane, by taxi, by bike, by boat; và by air, by sea, by road. Sau by không có mạo từ hay my / the.

• I usually go to work by bus.

  Tôi thường đi làm bằng xe buýt.

• We travelled to Hue by train.

  Chúng tôi ra Huế bằng tàu hỏa.

Nhưng đi bộ là on foot. Và khi trước phương tiện có a / the / my / his… thì không dùng by nữa, mà dùng in (car, taxi) hoặc on (bus, train, plane, bike).

by còn cho biết bằng cách nào: by email, by post (Anh-Mỹ: by mail), by phone, by card, by bank transfer. Riêng tiền mặt nói in cash (hoặc pay cash).

• Can you send me the file by email?

  Bạn gửi file cho mình qua email được không?

• Can I pay by card? — Sorry, we only take cash.

  Tôi trả bằng thẻ được không? — Xin lỗi, bên em chỉ nhận tiền mặt.

• I paid for the tickets in cash.

  Tôi trả tiền vé bằng tiền mặt. (không nói by cash)

• by mistake = nhầm, lỡ tay
• by accident / by chance = vô tình, tình cờ
• by hand = làm bằng tay, không dùng máy
• by + V-ing = bằng cách làm gì (xem bài “Giới từ + -ing”)
• by myself / by yourself / by herself… = một mình, tự làm không ai giúp

• Sorry, I took your umbrella by mistake.

  Xin lỗi, tôi cầm nhầm ô của bạn.

• We met by chance at the market.

  Chúng tôi tình cờ gặp nhau ở chợ.

• These bags are made by hand.

  Những chiếc túi này được làm thủ công.

• She learned English by watching films.

  Cô ấy học tiếng Anh bằng cách xem phim.

• Did you make this cake by yourself?

  Bạn tự làm cái bánh này à?

💡Tiếng Việt dùng “bằng” cho mọi thứ: đi bằng xe, viết bằng bút, cắt bằng dao. Tiếng Anh thì khác: dụng cụ cầm trong tay dùng with — cut it with a knife, write with a pen. By dành cho phương tiện và cách thức chung: by bus, by email, by hand.

by + thời điểm = muộn nhất là, vào lúc đó hoặc trước đó — đây là hạn chót. Khác với until = việc kéo dài liên tục đến lúc đó (xem bài “By và until”).

• Please finish the report by Friday.

  Làm xong báo cáo trước thứ Sáu nhé. (muộn nhất là thứ Sáu)

• I'll be home by six, I promise.

  Anh hứa muộn nhất 6 giờ sẽ về đến nhà.

• You must return the book by Monday.

  Bạn phải trả sách chậm nhất là thứ Hai. (hạn chót)

• You can keep the book until Monday.

  Bạn có thể giữ cuốn sách đến thứ Hai. (giữ suốt đến lúc đó)

by + người cho biết ai sáng tác, tạo ra một tác phẩm: a poem by Nguyen Du, a song by Trinh Cong Son, a film by… Trong câu bị động, by giới thiệu người hoặc vật thực hiện hành động (xem bài “Câu bị động”).

• The Tale of Kieu is a famous poem by Nguyen Du.

  Truyện Kiều là một tác phẩm nổi tiếng của Nguyễn Du.

• Have you read anything by Haruki Murakami?

  Bạn đã đọc cuốn nào của Haruki Murakami chưa?

• This picture was painted by my grandfather.

  Bức tranh này do ông tôi vẽ.

• The village was hit by a storm last night.

  Đêm qua ngôi làng bị bão đánh trúng.

Cẩn thận: a picture by my grandfather = tranh ông vẽ; a picture of my grandfather = tranh/ảnh vẽ ông, chụp ông. Tác giả luôn dùng by, không dùng of hay from.

by = ngay cạnh, sát bên (gần nghĩa next to / beside): by the window, by the door, by the sea, by the river.

• She always sits by the window.

  Cô ấy luôn ngồi cạnh cửa sổ.

• We stayed in a small hotel by the sea.

  Chúng tôi ở một khách sạn nhỏ sát biển.

by + con số cho biết chênh lệch bao nhiêu, hay đi sau increase, rise, go up, fall, drop, win, lose, miss…

• The price of rice went up by 10% last year.

  Năm ngoái giá gạo tăng 10%.

• We lost the match by two goals.

  Chúng tôi thua trận cách biệt hai bàn.

• I missed the bus by a minute.

  Tôi lỡ chuyến xe buýt chỉ vì chậm một phút.

• Một số cụm cố định khác: by the way (nhân tiện), one by one (từng người/cái một), little by little (dần dần), step by step (từng bước).
• paid by the hour = trả lương theo giờ; a room 4 metres by 5 metres = phòng 4 x 5 mét.

• ✗She goes to school by the bike.

  ✓She goes to school by bike.

  by + phương tiện không có mạo từ.

• ✗We went to Vung Tau by my dad's car.

  ✓We went to Vung Tau in my dad's car.

  Có my/his/the → in (car) / on (bus, bike).

• ✗We came here by foot.

  ✓We came here on foot.

  Đi bộ: cách nói chuẩn là on foot.

• ✗This picture was painted from my grandfather.

  ✓This picture was painted by my grandfather.

  Người thực hiện trong câu bị động → by.

• ✗You must return the book until Monday.

  ✓You must return the book by Monday.

  Hạn chót → by; until là kéo dài đến.

• ✗He cut the cake by a knife.

  ✓He cut the cake with a knife.

  Dụng cụ cầm tay → with.